JESIEŃ 2011

Celem wykładu jest przedstawienie obecnego stanu astronomi rentgenowskiej. Ta dziedzina nauki, choć młoda, rozwija się niesłychanie szybko. Ilość znanych źródeł, obserwowanych rengenowsko, wzrosła o czynnik tysiąc w ciągu ostatnich kilkudziesięciu lat, a co ważniejsze, okazało się, że rentgenowsko świecą obiekty prawie wszyskich typów - od planet, komet, do gramad galaktyk i kwazarów. W dobie szerokopasmowych obserwacji, dane rentgenowskie stanowią ważny element w badaniu ekstremalnych właściwości fizycznych prawie wszystkich źródeł. Wykład zacznę od przedstawienia teleskopów rentgenowskich oraz metod pozyskiwania danych. Następnie przedstawię status galaktycznych i pozagalaktycznych źródeł promieni X. Podczas wykładu, planuję wprowadzenie interaktywnych sesji przy użyciu komputera.

WIOSNA 2011

Wyklad ma na celu zapoznanie sluchaczy z rola akrecji jako zrodla energii w licznych typach obiektow astronomicznych. Omowie parametry akrecji i sposob ich wyznaczania, typy akrecji (akrecja sferyczna, akrecja dyskowa) i ich charakterystyczne wlasnosci, w tym transoniczny charakter zjawiska. Podsumowanie wykladu bedzie stanowilo calosciowe omowienie klas obiektow, w ktorych akrecja odgrywa dominujaca role.

JESIEŃ 2010

WIOSNA 2010

JESIEŃ 2009

Wyklady w jezyku angielskim odbywaja sie co dwa tygodnie w malej sali seminaryjnej CAMK Warszawa, w godzinach 11:15 - 13:00, 14:15 - 16:00. Terminy wykladow: 13.10, 27.10, 10.11, 24.11, 08.12, 22.12, 05.01, 19.01

Kurs organizuje osrodek komputerowy CAMK. Celem kursu jest zapoznanie z zasobami sieci komputerowej w CAMK oraz szerokie wprowadzenie w tematyke nowoczesnych technik komputerowych, ktore moga byc przydatne w pracy naukowej. Zachecamy wszystkich pracownikow do uczestnictwa. Kurs jest obowiazkowy dla doktorantow.

WIOSNA 2009

JESIEŃ 2008

Wykłady beda odbywac sie co dwa tygodnie w Toruniu w sali seminaryjnej CAMK przy ul. Rabianskiej 8. Pierwszy wyklad 24 X godz. 12.30

Wyklady beda odbywac sie w CAMK Warszawa w okresie 23.11-7.12.2008

1. Accreting millisecond pulsars - lecture in PDF
2. Accretion onto weakly magnetized neutron stars and the physics of boundary/spreading layer - PDF comes soon
3. Particle heating and thermalization in compact magnetized sources, and spectral state transitions in accreting black holes - lecture in PDF
4. Pair cascades and photon breeding in relativistic jets lecture in PDF
5. Ultra-luminous X-ray sources lecture in PDF

WIOSNA 2008

Pierwszy wykład 15 II 2008, godz. 11:00

Wykład odbywa się w piątki w małej sali CAMK

JESIEŃ 2007

Pierwszy wykład 16 X 2007, godz. 10:00

Wykład odbywa się we wtorki o godz. 10:00, w małej sali CAMK

WIOSNA 2007

Dyskretne szczegóły widmowe (linie emisyjne i absorpcyjne, krawędzie absorpcji, kontinua rekombinacyjne) obserwowane sć w całym zakresie widma promieniowania z obiektów astronomicznych. Dostarczajć nam one informacji o warunkach fizycznych, składzie chemicznym i dynamice plazmy kosmicznej. W ramach tego wykładu omówię procesy fizyczne zachodzćce w plazmie, prowadzćce do emisji/absorpcji linii widmowych, oraz sposoby wnioskowania o parametrach plazmy na podstawie danych obserwacyjnych.

Zagadnienia: elementy fizyki atomowej, przejścia radiacyjne i nieradiacyjne, stany (nie)równowagi, równanie transferu promieniowania, profile linii widmowych, powstawanie i transfer linii, plazma zderzeniowa i fotozjonizowana.

Wykład odbywa się w środy, o godz. 12:30, w sali seminaryjnej CAMK

Wykład na WWW.

JESIEŃ 2006

1. Przegląd podstawowych procesów promienistych
2. Promieniowanie hamowania
3. Promieniowanie cyklotronowe i synchrotronowe
4. Rozpraszanie, komptonizacja
5. Kreacja i anihilacja par pozytonowo-elektronowych
6. Procesy hadronowe
7. Kosmiczne źródła nietermicznego promieniowania

WIOSNA 2006

Zagadnienia: optyka w astronomii; detektory promieniowania; SALT; fotometria w zakresie widzialnym; redukcja danych fotometrycznych; obserwacje poza zakresem widzialnym; wprowadzenie do spektroskopii; redukcja widm typu long-slit; redukcja widm typu Echelle; wyznaczanie prędkości radialnych.

JESIEŃ 2005

Wykład będzie poświęcony ewolucji gwiazd średnio-masywnych w fazie Asymptotycznej Gałęzi Olbrzymów (AGB - Asymptotic Giant Branch). Jest to faza poprzedzająca powstanie mgławic planetarnych w czasie której gwiazda osiąga swoją największą jasność i rozmiar, tracąc jednocześnie intensywnie materię wzbogaconą w nowe pierwiastki, molekuły i pył. Ze względu na intensywną utraty masy gwiazdy AGB najłatwiej obserwuje się w zakresie podczerwonym i submm. Z tego względu wiele omawianych zagadnień będzie opartych o wyniki uzyskane dzięki byłym misjom satelitarnym: IRAS, ISO, MSX czy też obecnie realizowanym (SST). Gwiazdy AGB, interesujące same w sobie, ze względu na ich ogromną jasność mogą być obserwowane w innych galaktykach. Pozwala to lepiej zrozumieć historię wzbogacania materii w produkty nukleosyntezy (włączając w to pył) jak też historię formowania się gwiazd w badanych galaktykach. Wykład będzie oparty o monografię "Asymptotic Giant Branch" Eds. Harm Habing, Hans Olofsson, Springer 2004 (A&A Library) i uzupełniony o nowe wyniki oparte o obserwacje SST. Plan wykładu pokrywa się z tematyką powyższej monografii.

Zagadnienia:historia badań i struktura gwiazd AGB; ewolucja, nukleosynteza i pulsacje gwiazd AGB; syntetyczne modele ewolucji gwiazd AGB; atmosfery gwiazd AGB; powstawanie molekuł i pyłu; dynamika i niestabilności w wiatrach z gwiazd AGB; otoczki wokół-gwiazdowe gwiazd AGB; gwiazdy AGB jako narzędzie do badania ewolucji galaktyk; gwiazdy AGB w układach podwójnych; gwiazdy post-AGB.

W czasie 30 godzin wykładu planuję poświęcić każdemu z wymienionych tematów około 3 godzin. Wykłady rozpoczną się pod koniec października.

WIOSNA 2005

Przedmiotem wykłady będzie promieniowanie rentgenowskie z akreujących obiektów zwartych. Głównymi tematami będą m.in.: procesy promieniste, widma energetyczne, zmienność czasowa; metody obserwacji, satelity rentgenowskie i gamma; związek emisji rentgenowskiej z dynamiką akrecji, dyski akrecyjne; dżety i ich emisja rentgenowska; akrecja w układach podwójnych - układy małomasywne i masywne; akrecja na czarne dziury w układach podwójnych i aktywnych jądrach galaktyk; emisja rentgenowska układów z gwiazdami neutronowymi - akrecja, rotacja, pole magnetyczne; promieniowanie rentgenowskie z akreujących białych karłów.

JESIEŃ 2004

Wykład będzie przeznaczony dla doktorantów, ale studenci starszych lat (IV, V rok) będą mile widziani, podobnie jak wszyscy inni zainteresowani.

Tematem wykładu będą obserwacyjne i teoretyczne podstawy kosmologii. Nacisk będzie położony na fenomenologię - interpretację obserwacji kosmologicznych. Wykład będzie mieć charakter wprowadzenia, przygotowującego zainteresowanych studentów do bardziej zaawansowanych i technicznych wykładów lub dającego orientację w podstawach kosmologii tym, którzy chcą się specjalizować w innych działach astrofizyki.

Zagadnienia: kosmologiczna skala odległości; obserwacyjne podstawy teorii Wielkiego Wybuchu; standardowa teoria Wielkiego Wybuchu; pochodzenie pierwiastków chemicznych, pierwotna nukleosynteza; reliktowe promieniowanie tła; galaktyki, struktura, dynamika, ewolucja i rozkład w przestrzeni; ciemna materia i ciemna energia we Wszechświecie; powstawanie wielkoskalowej struktury we Wszechświecie (galaktyki, gromady, supergromady, pustki, wielkoskalowe przepływy); Wszechświat w epoce pośrednich przesunięć ku czerwieni (ośrodek międzygalaktyczny, obłoki Ly-alfa, powtórna jonizacja, ewolucja chemiczna); topologia Wszechświata; czas fizyków i czas kosmologów; czy stałe fizyczne i prawa przyrody są stałe; bieżące i planowane duże projekty badawcze w kosmologii.

Zaliczenie wykładu na postawie egzaminu pisemnego. Termin wykładu zostanie ustalony w porozumieniu z zainteresowanymi w ostatnich dniach września.

WIOSNA 2004

Zagadnienia: Dyskretna analiza Fouriera, próbkowanie oraz okno spektralne. Rozkłady prawdopodobieństwa, ich opis probabilistyczny oraz empiryczne wyznaczanie parametrów. Sumy zmiennych losowych, splot oraz Centralne Twierdzenie Graniczne. Testowanie hipotez, poziom ufności oraz moc testu. Dopasowanie modelu w przestrzeni funkcji ortogonalnych. Lemat Fishera, Analiza Wariancyjna i pokrewne statystyki. Zastosowanie periodycznych funkcji ortogonalnych do szukania okresowości. Uwagi n.t. zmienności nieregularnej lub długo-okresowej. Specyficzne poprawki do prawdopodobieństwa periodogramów: Poprawka na korelacje residuów oraz na szerokość przedziału częstości.

Wskazana lektura: Numerical Recipes rozdzialy statystyczne i o FFT. Jako uzupełnienie wykładu proponuję uczestnikom eksperymenty z użyciem dostarczonego software (w f95). W tym celu proszę sobie wyszukać jakiś szereg czasowy z ulubionej dziedziny (niezbyt długi, n.p. 200 punktów, ale obejmujący szereg cykli czy szereg wystąpień interesującego zjawiska).

Pierwszy wykład obędzie się w okresie 12-18 marca 2004.

JESIEŃ 2003

Zagadnienia: wstęp do relatywistycznej grawitacji, modele Friedmanna ekspandującego Wszechświata, podstawowe parametry kosmologiczne i ich wyznaczanie, termiczna historia Wszechświata, epoka inflacji w bardzo wczesnym Wszechświecie, ewolucja pierwotnych fluktuacji pod wpływem grawitacji, barionowa teoria powstania wielkoskalowej struktury Wszechświata, ciemna materia i niebarionowe teorie powstania struktury, rozkład przestrzenny galaktyk i jego opis statystyczny, mikrofalowe promieniowanie tła: widmo i izotropia, fluktuacje mikrofalowego promieniowania tła, rozmyty gaz międzygalaktyczny, rola supernowych Ia w kosmologii, ciemna energia i obecny standardowy model kosmologiczny.

Wykład będzie się odbywać w Centrum Astronomicznym PAN i będzie adresowany głównie do doktorantów Centrum. Jednakże, wykładowca zaprasza serdecznie również studentów późniejszych lat fizykii i astronomii. Do uczestnictwa nie jest potrzebna znajomość ogólnej teorii względności.

Termin: piątek 11:00 - 12:30 wykład i piątek 13:00 - 13:45 ćwiczenia.

WIOSNA 2003

Dyskretne szczegóły widmowe (linie emisyjne i absorpcyjne, krawędzie absorpcji, kontinua rekombinacyjne) obserwowane sć w całym zakresie widma promieniowania z obiektów astronomicznych. Dostarczajć nam one informacji o warunkach fizycznych, składzie chemicznym i dynamice plazmy kosmicznej. W ramach tego wykładu omówię procesy fizyczne zachodzćce w plazmie, prowadzćce do emisji/absorpcji linii widmowych, oraz sposoby wnioskowania o parametrach plazmy na podstawie danych obserwacyjnych.

Zagadnienia: elementy fizyki atomowej, przejścia radiacyjne i nieradiacyjne, stany (nie)równowagi, równanie transferu promieniowania, profile linii widmowych, powstawanie i transfer linii, plazma zderzeniowa i fotozjonizowana.

Wykład odbywa się we wtorki, o godz. 11:00, w sali seminaryjnej CAMK

Wykład na WWW.

JESIEŃ 2002

Zagadnienia: podstawowe dane obserwacyjne; typowe geometrie procesu (akrecja sferyczna, dyskowa i kolumnowa); własności dysków akrecyjnych (mechanizm lepkości, struktura dysku, widmo, stabilność); mechanizm powstawania emisji rentgenowskiej z uwzględnieniem linii emisyjnych i absorpcyjnych; mechanizm powstawania emisji gamma; problemy na styku teoria-obserwacje.

Informacja o wykładzie.

Wykład na WWW.